fa ارزیابی نقش میانجی یکپارچگی حسی در رابطه بین مهارت‌های شناختی و توانایی برقراری ارتباط بین فردی کودکان 5 تا 12 سال با اختلال طیف اُُتیسم اتيسم Autism اصیل پژوهشی Original Article چکیده<br> زمینه و هدف: اختلال طیف اُُتیسم به عنوان نوعی از اختلال عصبی تحولی معرفی می شود که مشخصه های اصلی آن<br> وجود رفتارهای تکراری، علائق محدود و آسیب در تعامل اجتماعی و بین فردی است که این اختلالات می تواند تحت تأثیر<br> عوامل حسی و شناختی قرار گیرد. پژوهش حاضر باهدف ارزیابی نقش میانجی یکپارچگی حسی در رابطه بین مهارت های<br> شناختی و توانایی برقراری ارتباط بین فردی کودکان 5 تا 12 سال با اختلال طیف اُُتیسم انجام شد.<br> روش: روش پژوهش توصیفی و از نوع همبستگی و مدل یابی معادلات ساختاری است. جامعه آماری این پژوهش شامل<br> کودکان 5 تا 12 سال با اختلال طیف اُُتیسم در سال 1402 می باشند. با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای تصادفی تعداد 200<br> کودک با اختلال طیف اُُتیسم از شهرهای شیراز، رشت، شهریار و کاشان انتخاب شدند و والدین و معلمان آنها به پرسشنامه<br> گارس ) 1994 (، پرسشنامه کارکردهای اجرایی بریف فرم والدین و پرسشنامه پردازش حسی پارهام و همکاران ) 2007 ( پاسخ<br> دادند. به منظور تجزیه وتحلیل اطلاعات از روش مدل یابی معادلات ساختاری با استفاده از نرم افزار لیزرل نسخه 10.20 بهره برده<br> شد.<br> یافته ها: برای الگوی پژوهش مقادیر شاخص های نیکویی برازش شامل شاخص مجذور خی ) ꭕ 2 (، شاخص مجذور خی<br> بر درجه آزادی، شاخص برازش مقایسه ای، شاخص نیکویی برازش، شاخص نیکویی برازش انطباقی و خطای ریشه مجذور<br> میانگین تقریب به ترتیب برابر با 33 / 157 ، 25 / 2، 98 / 0، 96 / 0، 98 / 0 و 034 / 0 به دست آمد که ارزش عددی مقادیر شاخص های<br> نیکویی برازش الگوی اصلاح شده نشان می دهد که برازش الگوی پیشنهادی با داده ها قابل قبول است. نتایج نشان داد<br> به میزان 75 / 0 از ضریب ساختاری توانایی در برقراری ارتباط بین فردی کودکان با اختلال طیف اُُتیسم به صورت غیرمستقیم<br> توسط مهارت های شناختی و با نقش میانجی یکپارچگی حسی تبیین شده است. همچنین، از بین متغیرهای موجود در مدل<br> تحلیل شده، متغیرهای برونزا بازداری، انتقال توجه، کنترل هیجانی، برنامه ریزی، سازمان دهی مواد، نظارت، حافظه کاری، آغازگری<br> و همچنین یکپارچگی حسی بر متغیر ملاک یعنی توانایی برقراری ارتباط بین فردی دارای اثر معنادار هستند ) 96 / T<1 ( و به<br> ترتیب 33 / y=0/29 ،y=0/12 ،y=0/29 ،y=0/15 ،y=0/17 ،y=0/22 ،y=0/24 ،y=0 و 14 / y= 0 از ضریب مسیر توانایی در برقراری<br> ارتباط بین فردی را به صورت مستقیم تبیین می کنند.<br> نتیجه گیری: باتوجه به نتایج می توان چنین نتیجه گیری کرد که توانایی برقراری ارتباط بین فردی در کودکان با اختلال طیف<br> اُُتیسم به صورت مستقیم توسط مهارت های شناختی و با نقش میانجی یکپارچگی حسی تبیین می شود و می توان درجهت<br> بهبود توانایی برقراری ارتباط بین فردی به نقش بااهمیت یکپارچگی حسی توجه کرد. به عبارتی، متغیر یکپارچگی حسی با<br> تأثیرپذیری مثبت از مهارت های شناختی می تواند باعث بهبود توانایی در برقراری ارتباط بین فردی در کودکان باشد؛ زیرا<br> افرادی که اطلاعات حسی را به خوبی پردازش می کنند، توانایی بیشتری برای شناسایی نشانه های غیرکلامی )مانند حالت<br> چهره، تُُن صدا یا زبان بدن( دارند.<br> &nbsp; Abstract<br> Background & Purpose: Autism spectrum disorder is introduced as a type of neurodevelopmental disorder<br> whose main characteristics are the presence of repetitive behaviors, limited interests, and impairment in social<br> and interpersonal interaction, and these disorders can be affected by sensory and cognitive factors. The present<br> study was conducted with the aim of evaluating the mediating role of sensory integration in the relationship<br> between cognitive skills and interpersonal communication ability of 5 to 12 years old children with autism.<br> Methods: The research method is descriptive and the type of correlation studies and structural equation<br> modeling. The statistical population of this research includes children from 5 to 12 years of autism spectrum in<br> 2024. Using random cluster sampling, 200 children with autism were selected from the cities of Shiraz, Rasht,<br> Shahryar and Kashan and answered research tools including Gars Questionnaire (1994), Brief Executive<br> Functions Questionnaire (BRIEF), Parent Form and Sensory Processing Questionnaire (SPM). In order to<br> analyze the data, the structural equation modeling method was used with Lisrel software.<br> Results: For the research model, the values of goodness of fit indices include chi-square index (2&chi;), chi-square<br> index on degree of freedom, comparative fit index, goodness-of-fit index, adaptive goodness-of-fit index and root<br> mean square error of approximation respectively. equal to 157/33, 2/25, 0/98, 0/96, 0/98 and 0/034 were obtained<br> that the numerical value of the goodness of fit indices of the modified model shows that the fit of the proposed<br> model with the data It is acceptable. The results showed that 0/75 of the structural coefficient of the interpersonal<br> communication ability of autistic children was explained indirectly by cognitive skills and by the mediating role<br> of sensory integration. Also, among the variables in the analyzed model, the exogenous variables of inhibition,<br> attention transfer, emotional control, planning, material organization, monitoring, working memory, initiation and<br> also sensory integration have a significant effect on the criterion variable i.e. the ability to establish interpersonal<br> communication. are (T<1/96) and respectively y=0/33, y=0/24, y=0/22, y=0/17, y=0/15, y=0/29, y=0/12 y = 0/29<br> and y = 0/14 the path coefficient directly explains the ability to establish interpersonal communication.<br> Conclusion: According to the results, it can be concluded that the ability to establish interpersonal communication<br> in children with autism is directly explained by cognitive skills and the mediating role of sensory integration, and it<br> is possible to improve the ability to establish interpersonal communication. It noted the important role of sensory<br> integration. In other words, the variable of sensory integration with a positive impact on cognitive skills can improve the<br> ability to establish interpersonal communication in children; Because people who process sensory information well<br> have a better ability to identify non-verbal cues (such as facial expressions, tone of voice or body language).<br> &nbsp; واژه های کلیدی: اُُتیسم, توانایی برقراری ارتباط بین فردی, مهارت های شناختی, یکپارچگی حسی Keywords: Autism, cognitive skills, interpersonal communication ability, sensory integration 31 46 http://exceptionaleducation.ir/browse.php?a_code=A-10-4085-1&slc_lang=fa&sid=1 amirreza mahdizadeh امیررضا مهدی زاده amirreza_mahdiadeh1@yahoo.com 100319475328460016955 100319475328460016955 Yes پیام نور اسلامشهر vahideh saleh mirhasani وحیده صالح میرحسنی v.mirhasani@gmail.com 100319475328460016956 100319475328460016956 No پیام نور پاکدشت