fa رابطۀ سبک مقابله‌ای والدین دانش‌آموزان با کم‌توانی هوشی آموزش‌پذیر با هیجان منفی و مشکلات رفتاری برونی‌سازی فرزندان با میانجی‌گری نظریۀ ذهن اختلالات رفتاري Behavior Disorder اصیل پژوهشی Original Article <br> <span style="font-size:11pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" mitra="" style="font-family:">زمینه و هدف: </span></span></span></b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" mitra="" style="font-family:">در کودکان با کم‌توانی هوشی آموزش‌پذیر، عوامل خانوادگی و شیوه‌های مقابله‌ای والدین می‌تواند از طریق اثرگذاری بر توانایی‌های روان‌شناختی فرزند، پیامدهای رفتاری چشمگیری ایجاد کند. هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش میانجی نظریۀ ذهن در رابطه سبک مقابله‌ای والدین دانش‌آموزان با کم‌توانی هوشی آموزش‌پذیر با هیجان منفی و مشکلات رفتاری برونی‌سازی فرزندان بود.</span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="text-justify:kashida"><span style="text-kashida:0%"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" mitra="" style="font-family:">روش:</span></span></span></b> <span lang="AR-IQ" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" mitra="" style="font-family:">این پژوهش از نوع همبستگی با استفاده از روش‌های الگو‌یابی معادلات ساختاری است</span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:9.0pt"><span style="background:#fdfbfe"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:" tahoma=""><span style="color:black">.</span></span></span></span></span> <span lang="AR-IQ" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" mitra="" style="font-family:">جامعۀ آماری این پژوهش تمام والدین دانش‌آموزان با کم‌توانی هوشی آموزش‌پذیر شهر خمین در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بودند که 150 نفر به‌صورت نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس مقابله با هیجانات منفی فرزندان (۱۹۹۰)، فهرست وارسی رفتار کودک (۲۰۰۱)، فهرست وارسی نظریۀ ذهن (۲۰۱۲) بود. داده‌‌ها با استفاده از الگو‌یابی معادلات ساختاری و به کمک نرم‌افزار </span></span></span><span dir="LTR" new="" roman="" style="font-family:" times="">SMART-PLS</span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span b="" mitra="" style="font-family:"> مورد تحلیل قرار گرفت.</span></span></span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="line-height: normal;"><span style="direction: rtl;"><span style="unicode-bidi: embed;"><b style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 11pt;"><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">یافته‌ها:</span></span></b><b style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 11pt;"> </b><span lang="FA" style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 12pt;"><span b="" mitra="" style="font-family:">نتایج پژوهش<b> </b>نشان داد سبک مقابله‌ای حمایتی والدین و سبک مقابله‌ای غیرحمایتی والدین در برابر هیجانات منفی فرزندان، بر مشکلات رفتاری برونی‌سازی‌شدۀ دانش‌آموزان با کم‌توانی هوشی اثر مستقیم دارد</span></span> <span lang="FA" style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 12pt;"><span b="" mitra="" style="font-family:">(</span></span><span lang="AR-SA" style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 12pt;"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">0/05></span></span></span><span dir="LTR" style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 12pt;"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">P</span></span><span lang="FA" style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 12pt;"><span b="" mitra="" style="font-family:">). همچنین نظریۀ ذهن بر مشکلات رفتاری برونی‌سازی‌شده فرزندان، تاثیر معناداری دارد (</span></span><span lang="AR-SA" style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 12pt;"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="color:black">0/05></span></span></span><span dir="LTR" style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 12pt;"><span style="color:black">P</span></span><span lang="FA" style="font-family: Calibri, sans-serif; font-size: 12pt;"><span b="" mitra="" style="font-family:">)،</span></span> <span lang="FA" style=""><span b="" mitra="" style=""><font face="Calibri, sans-serif"><span style="font-size: 12pt;">اما نقش میانجی نظریۀ ذهن در رابطه بین سبک‌های مقابله‌ای والدین و مشکلات رفتاری برونی‌سازی‌شده معنادار نبود (&nbsp; </span></font><font face="Arial, sans-serif"><span style="font-size: 14.6667px;">0/05</span></font></span></span></span></span></span><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><</span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">P</span></span><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">).</span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="text-justify:kashida"><span style="text-kashida:0%"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span lang="FA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">نتیجه‌گیری:</span></span></b> <span lang="AR-SA" style="font-size:12.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">بر این اساس، پیشنهاد می‌شود در مداخلات حمایتی از والدین این دانش‌آموزان، بر تقویت سبک‌های مقابله‌ای حمایتی تمرکز شود. همچنین، برای بهبود مشکلات رفتاری برونی‌سازی، تقویت مستقیم مهارت‌های نظریۀ ذهن در دانش‌آموزان با کم‌توانی هوشی آموزش‌پذیر در کانون توجه برنامه‌های آموزشی و توان‌بخشی قرار گیرد. </span></span><span dir="LTR" style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"B Lotus""></span></span></span></span></span></span></span></span></span><br> <br> &nbsp; <br> <span style="font-size:11pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Background and Purpose: </span></span></b><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Family factors, partially parents&rsquo;coping styles in response to children&#39;s negaive emotions, may influence behavioral outcomes in children with educable intellectual disabilities. The </span></span></span></span><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">purpose</span></span><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"> of the present study was to examine the mediating role of theory of mind in the relationship between the parenting coping styles and externalizing behavioral problems among students with educable intelwectual disabilities.</span></span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><b><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Materials and Methods:</span></span></b><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"> This correlational study emploed structural equation modeling (SEM). The statistical population of this study consist of mothers of students with educable mental retardation in Khomein, Iran, during the 2024-2025 academic year. A total of 150 paticipants were selected through purposive sampling. Data were collected using the Coping with Children&#39;s Negative Emotions Scale (1990), the Child Behavior Checklist (2001), and the Theory of Mind Inventory (2012). The data were analyzed using structural equation modeling and SMART-PLS software.</span></span><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="background:white"><span style="line-height:107%"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black">Results: The findings indicated that both supportive and unsupportive parental coping style and parental coping style toward children&#39;s negative emotions had direct effects on externalizing behavioral problems of students with intellectual disabilities (P<0.05). In addition, theory of mind had a significant effect on children&#39;s externalizing behavioral problems (P<0.05). However, the mediating role of theory of mind in the relationship between parental coping styles and externalizing behavioral problems was not statistically significant (P>0.05).<br> <b>Conclusion: </b>The findings suggest that supportive interventions focus on strengthening supportive coping styles. Moreover, to improve externalizing behavioral problems, direct reinforcement of theory of mind skills should be prioritized within educational and rehabilitation programs.</span></span><span style="font-family:"Times New Roman",serif"></span></span></span></span></span> کم‌توانی هوشی آموزش‌پذیر, مشکلات رفتاری, نظریۀ ذهن, هیجان. Educable intellectual disability, Emotion, Externalizing behavioral problems, Theory of mind 33 47 http://exceptionaleducation.ir/browse.php?a_code=A-15-4581-1&slc_lang=fa&sid=1 mobina mohseni مبینا محسنی mobinamohseni1999@gmail.com 100319475328460018185 0009-0001-8942-9588 No دانشکده علوم انسانی دانشگاه اراک mahdieh shafieetabar مهدیه شفیعی تبار M-shafietabar@araku.ac.ir 100319475328460018186 100319475328460018186 Yes دانشکده علوم انسانی دانشگاه اراک tooraj sepahvand تورج سپهوند t-sepahvand@araku.ac.ir 100319475328460018187 100319475328460018187 No دانشکده علوم انسانی دانشگاه اراک